گويد : رسول خدا على را به سبب دانش بسيار ، استنباط دقيق ، تيزفهمى ، حسن سيرت ، صفاى باطن ، اخلاق پسنديده و ثابت قدم بودنش برگزيد ، تا آنجا كه گويد : طبرانى و غير او به اسناد صحيح آورده‌اند كه رسول خدا هنگام بازگشت از حجة الوداع در غدير خم كه موضعى است به جحفه ، خطبه‌اى ايراد كرد و فرمود : اى مردم ، همانا خداوند مولاى من و من مولاى اهل ايمان هستم و من به مؤمنان از خودشان سزاوارترم . پس هركه من مولاى اويم ، على مولاى اوست . بارخدايا دوستان او را دوست دار و دشمنان او را دشمن دار ، و يارى كن كسى را كه او را يارى نمايد و خوار گردان كسى را كه او را خوار گرداند ، و او را محور و مدار حق قرار ده . بعضى پنداشته‌اند زيادتى عبارت اللهمّ وال من والاه . . . ساختگى است كه بايد گفت اين پندار مردود است ، چه اين عبارت از طرقى آمده كه بسيارى از آن طرق را ذهبى به صحت پذيرفته و دارقطنى از سعد روايت كرده است كه چون ابو بكر و عمر اين كلمات را از پيامبر شنيدند ، گفتند : اى پسر ابو طالب ، اكنون تو مولاى هرمرد و زن مؤمن گشتى . سپس داستان نزول آيهء سَأَلَ سائِلٌ بِعَذابٍ واقِعٍ « 1 » را پيرامون قضيه ذكر كرده و پس از آنكه به شرح حال ابن عقده پرداخته و او را ستوده است ، گويد : اين حديث متواتر است و شانزده نفر صحابى آن را روايت كرده‌اند . « 2 » و در روايتى از احمد مذكور است كه سى تن صحابى اين خطبه را از پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله شنيده‌اند و هنگامى هم كه على در ايام خلافتش مورد معارضه و منازعه واقع شده بود ، به آنچه شنيده بودند ، براى آن حضرت شهادت دادند ، بنابراين ، سخن كسى كه بر صحّت داستان مزبور معترض بوده و يا آن را رد كرده است به اعتبار اينكه على در يمن بوده ، قابل توجه و التفات نيست ، زيرا به ثبوت رسيده كه آن جناب از يمن مراجعت فرمود و در سفر حجة الوداع همراه رسول خدا بود . « 3 »

--> ( 1 ) . معارج 70 / 1 . ( 2 ) . اين تعدادى است كه او بدان دست يافته است و به همين تعداد ، حديث مزبور را متواتر مىداند و چنان كه قبلا بيان داشتيم ، راويان اين حديث از صحابه متجاوز از يكصد نفر است . ( 3 ) . شرح المواهب اللدنيّة : 7 / 13 .